دستگاه گوارشی یکی از مهم ترین بخش های بدن است ؛ که سلامت آن تاثیر مستقیم بر کل بدن دارد . مشکلاتی مثل ( رفلاکس ، نفخ و زخم معده ) در دنیای امروز بسیار شایع نشده اند و اغلب به دلیل استرس ، تغذیه نامناسب ، مصرف غذا های آماده و کم تحرکی ایجاد یا تشدید میشوند . طب سنتی و گیاهان دارویی میتوانند در کنار اصلاح سبک زندگی ، راه حلی طبیعی برای درمان این مشکلات باشند.
1 رفلاکس معده ( ترش کردن و بازگشت اسید معده )
رفلاکس زمانی رخ میدهد که اسید معده به سمت مری بازگردد و موجب سوزش سر معده و ترش کردن شود .
نسخه گیاهی برای رفلاکس معده :
- عرق نعنا : آرامش بخش معده و کمک به هضم بهتر ( البته در برخی افراد ممکن است زیادش باعث سوزش شود )
- مخلوط عرق بیدمشک و بهارنارنج : آرام کننده اعصاب معده و کاهش ترشح اسید
- مصرف عرق نعنا + بارهنگ + آب : به این صورت که آب و بارهنگ را روی شعله بگذارید تا بجوشد ، سپس از جوشیدن به آن مقداری عرق نعنا اضافه کنید و پس از رد کردن از صافی با مقداری نبات میل کنید
- پودر شیرین بیان : لایه ای محافظ روی معده ایجاد میکند و رفلاکس را کاهش میدهد . البته میتوانید از شیره شیرین بیان هم به صورت حل کردن در آب جوش استفاده کنید
نکته مهم : خوردن وعده های سبک ، پرهیز از پرخوری و عدم مصرف غذاهای خیلی چرب یا تند ضروری است . زیرا میتواند باعث افزایش اسیدیته اسید معده شود و رفلاکس رخ بدهد .
2 نفخ معده و سنگینی بعد از غذا
نفخ معده معمولا ناشی از ضعف هضم ، مصرف زیاد غذاهای نفاخ ( مثل حبوبات ) یا اختلال در حرکات روده است . از منظر طب سنتی این اتفاق زمانی می افتد که مزاج معده سرد باشد و شما غذاهایی مثل پیاز ، لبنیات ، حبوبات که مصرف میکنید باعث تشدید نفخ میشود .
نسخه گیاهی برای نفخ معده :
- دم کرده زیره سیاه یا زیره سیز : ضد نفخ قوی و تقویت کننده معده البته شما میتوانید پودر زیره را هم حین طبخ یا حین مصرف اضافه نمایید
- رازیانه و شوید : آرام کننده اسپاسم های معده و کاهش گاز روده که میتوانید به صورت عرق رازیانه و عرق شوید یا شوید خشک شده و پودر روی غذا استفاده کنید
- زنجبیل تازه یا دم کرده ی آن : افزایش حرارت معده و کمک به هضم سریع تر و بهتر و کاهش بلغم و سردی معده
- نعنا تازه یا دم کرده نعنا + چند قطره لیمو : بهترین درمان برای سنگینی معده ، البته برای سهولت در مصرف میتوانید از عرق نعنا هم استفاده کنید
نکته مهم : باید به این نکته توجه داشته باشید که طبق گفته معصومین بهتر است قبل از مصرف غذا دست ها را بشویید و غذا را با مقداری نمک شروع کنید ؛ آرام خوردن غذا و خوب جویدن از مهم ترین روش های پیشگیری از نفخ است
3 زخم معده و التهاب معده
زخم معده به دلیل آسیب مخاط داخلی معده و اغلب به علت افزایش اسید معده و میکروب هیکوباکتر ایجاد میشود
نسخه های گیاهی برای زخم معده :
- شیرین بیان ( ریشه ی خشک یا پودر آن ) : محافظت از دیواره معده و کمک به ترمیم زخم
- دم کرده ی گل ختمی و خطمی : اثر پوشاننده روی معده و کاهش التهاب
- آلوئه ورا ( ژل طبیعی ) : ترمیم کننده زخم و تسکین دهنده درد معده
- عسل طبیعی : یکی از بهترین داروهای ترمیم کننده زخم معده ، به ویژه مصرف صبح ناشتا
- دم کرده بابونه و بومادران : ضد التهاب و ضد باکتری
- مصرف انجیر خشک صبح ها بصورت ناشتا
نکته مهم : پرهیز از غذاهای اسیدی ، قهوه ، نوشابه و مصرف زیاد ادویه و غذاهای تند در درمان زخم معده بسیار مهم است
توصیه های عمومی برای سلامت معده
- پرهیز از پرخوری و خوردن غذاهای سنگین در شب ( مانند کله پاچه و … )
- جویدن کامل غذا و پرهیز از نوشیدن آب ، نوشابه و دوغ زیاد همراه غذا یا وسط غذا خوردن
- مصرف غذا های ساده ، تازه و خانگی
- مدریت استرس و خواب کافی
- قطع مصرف سیگار ، الکل و دخانیات که از عوامل اصلی آسیب به معده هستند
در مجموع ، طب سنتی با استفاده از گیاهانی مثل بابونه ، شیرین بیان ، زنجبیل ، نعنا و عسل میتواند به بهبود مشکلات معده کمک کند ، اما در این موارد زخم معده شدید یا رفلاکس مزمن لازم است ؛ حتما به پزشک متخصص مراجعه شود .